بيست كتاب و رساله مىرسد . 9 در ميان اين آثار ، بعضى همچون كفاية الحساب ، اصول هندسه و بداية الجبر ، ساليانى دراز تنها وسيلهء مطمئن براى آشنايى محصّلان آن دوران با رياضيات بوده است 10 و از قراين چنين برمىآيد كه بخش عمدهء آن‌ها ، از متون درسى فرانسوى ترجمه و اقتباس شده است . 11 تلاش‌هاى علمى خستگىناپذير ميرزا عبد الغفّار خان ، گاه‌گاهى ، مورد توجّه و تشويق هم قرار مىگرفت . چنان‌كه در چهاردهم جمادى الاولى 1297 ه . ق . ناصر الدّين شاه ، در مراسم امتحان محصّلان دار الفنون ، به عنوان نشانه‌اى از رضامندى خود ، نشان و حمايل سرتيپ دومى و پنجاه تومان اضافه مواجب و چهل تومان انعام به وى اعطا كرد . 12 خدمات عبد الغفار خان نجم الدّوله ، در طول زندگى پرثمر خود ، منشاء انواع خدمات علمى و عمرانى ارزنده گرديد كه ذيلا به اهم آنها اشاره مىشود . نجوم و استخراج تقويم يكى از زمينه‌هاى مهمّ كوشش‌هاى علمى ميرزا عبد الغفّار ، هيئت و استخراج تقويم است . در اين زمينه ، شايسته است كه از دو اقدام مهمّ او ياد شود . 1 . استخراج تقويم رسمى كشور به نوشتهء خود ميرزا عبد الغفّار ، تا سال 1289 ه . ق . ، وظيفهء استخراج و چاپ تقويم كشور بر عهدهء برادر بزرگ وى ميرزا عبد الوهّاب - كه خود از رياضيدانان و منجّمان شايستهء آن عهد به شمار مىرفت و سمت منجّم‌باشى مهد عليا را داشت - محوّل بود . با درگذشت نامبرده در سال مذكور ، « عمل استخراج و انطباع تقويم مختلّ و معوّق ماند » ؛ از اين‌رو ، « . . . بنا به خواهش بعضى از دوستان و بر تكليف « 1 » صاحبانى « 2 » كه ناچار بود از اطاعت ايشان . . . عبد الغفّار با [ وجود ] كمال گرفتارى و مشاغل بىاندازه به اين عمل اقدام نمود . . . » . و به اين ترتيب بود كه عبد الغفّار كار استخراج تقويم را آغاز كرد . چندى بعد ( در ذى الحجّهء 1290 ه . ق . ) ، پس از فوت ميرزا رضا نجم الملك - منجّم‌باشى دربار - « منصب منجّم‌باشى دربار همايون اعلى » نيز به مشاغل متعدّد او افزوده و ابتدا به « نجم الملك » و چندى بعد به « نجم الدّوله » ملقّب شد .

--> ( 1 ) . دستور ( 2 ) . دوستان ، مصاحبان